Groen schoolplein: meer speelplezier, minder wateroverlast

Waar eerst vooral stenen lagen, kunnen kinderen nu klimmen, balanceren, tussen het groen spelen of een rustig hoekje opzoeken. De St. Janschool in Amsterdam vernieuwde het schoolplein en pakte meteen de plassen na regenbuien en het gebrek aan schaduw aan. Directeur liza vertelt over de verandering: “Je ziet dat kinderen zich meer verdelen over het hele plein.”

“Toen ik hier vier jaar geleden begon, vond ik het één grote kale, grijze vlakte”, vertelt Liza. Er stond een groot speeltoestel en er waren twee voetbaldoeltjes, maar de kinderen hadden weinig verschillende dingen te doen. Veel activiteiten vonden op hetzelfde stukje plein plaats, waardoor ze elkaar regelmatig in de weg zaten. De school wilde daarom meer groen en een indeling die ruimte biedt aan verschillende soorten spel. De leerlingenraad dacht mee: de kinderen wilden graag voetballen en basketballen, maar ook groen en hoekjes waar ze zich even konden terugtrekken.

Meer te kiezen, minder ruzie

Het plein is nu verdeeld in verschillende speelplekken. Kinderen kunnen klimmen en balanceren, met een bal spelen of een rustiger hoekje opzoeken. “Voorheen was het soms twintig tegen twintig voetballen op een klein stukje. Nu spelen ze drie tegen drie en hebben we een wisselsysteem.” Volgens Liza zorgt de nieuwe indeling voor meer rust. Kinderen hebben meer om zich mee bezig te houden en letten daardoor minder op elkaar. Er zijn ook minder conflicten. De oude voetbaldoeltjes kregen een nieuwe bestemming: daarvan is een huisje gemaakt waar kinderen beschut kunnen zitten.

Regenwater kan beter de grond in

De afwatering was een belangrijke reden om het plein aan te pakken. Op het oude plein kon het regenwater nauwelijks de bodem in en moest het vooral via twee putten weg. Die raakten regelmatig verstopt door zand uit de zandbak. “Dan bleef het water overal staan”. Bij de herinrichting is daarom meer ruimte gemaakt voor beplanting en ondergronden die water doorlaten. Het plan was om hiervoor bijna 200 vierkante meter van het verharde plein aan te pakken, met onder andere houtsnippers, waterdoorlatende halfverharding en plekken met groen zodat het regen beter wegloopt.

Op die plekken kan regenwater in de grond zakken, in plaats van allemaal tegelijk naar de putten te stromen. Dat helpt bij stevige regenbuien en verkleint de kans op plassen op het plein. De eerste ervaringen zijn goed: “Het gaat tot nu toe echt een stuk beter.” Er zijn nog wel wat aandachtspunten. Zo ligt op sommige plekken overtollig zand van de aanleg, dat de school geleidelijk weghaalt.

Schaduw en groen op warme dagen

Ook op warme dagen moet het plein een fijnere plek worden. Bomen geven schaduw en planten zorgen voor verkoeling door water te verdampen. Het nieuwe groen heeft nog tijd nodig om te groeien. Daarom gebruikt de school ook een schaduwdoek en zijn er beschutte zitplekken gemaakt. Zo kunnen kinderen op zonnige dagen makkelijker een plek uit de zon vinden. Die combinatie van meer schaduw en ruimte voor regenwater maakt het plein beter bestand tegen hitte en hevige buien.

Het groen biedt ook mogelijkheden voor de lessen. De kinderen gaan bloembollen planten en er staat een insectenhotel. De school denkt na over stukjes grond die de klassen zelf kunnen verzorgen. Een docent die kooklessen geeft, wil graag kruiden met de kinderen kweken om later mee te koken. Eerst ging het vooral om beter spelen, waterdoorlatendheid en meer schaduw, vertelt Liza. Nu het plein er ligt, ontstaan er ideeën voor wat de kinderen er nog meer kunnen doen.

Met hulp van subsidies

De vergroening van het schoolplein is mogelijk gemaakt met hulp van subsidies, waaronder een bijdrage van waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV). Daarnaast waren er andere bijdragen en organiseerde de school een sponsorloop. Zonder die steun had de school veel moeten weglaten, vertelt Liza. “Het is niet goedkoop.” Door verschillende bijdragen te combineren, kon de school zowel het spelen als de inrichting voor groen en water aanpakken.

De belangrijkste tip voor andere scholen? “Denk goed na over hoe je de kinderen erbij betrekt.” Zij gebruiken het plein iedere dag en weten goed wat ze missen. Bekijk daarnaast al bij het ontwerp waar het regenwater naartoe kan. Zo maak je een plein waar kinderen graag spelen en waar een flinke regenbui beter wordt opgevangen.